TT - 1. Con gái tôi ngày tám giờ ở trường học. Cháu học được nhiều thứ hơn tôi tưởng. Một buổi chiều đón cháu đi học về, tôi ngạc nhiên khi cháu thay bài hát yêu thích “cờ hòa bình bay phấp phới giữa trời xanh thắm xanh, từng đàn bồ câu trắng trắng mắt tròn xoe hiền hòa...” bằng những ca từ trong ca khúc thịnh hành Chiếc khăn gió ấm về chủ đề tình yêu đôi lứa.
Tá hỏa, tôi hỏi thì cháu hồn nhiên trả lời: “Cả lớp con bạn nào cũng thuộc mẹ à. Con nghe các bạn hát rồi hát theo”.
Biết không thể xóa bài hát không phù hợp này bằng chất tẩy thông thường là những lời giáo huấn suông, tôi về nhà cùng cháu nghe nhạc thiếu nhi, hát cùng, múa cùng, tìm hiểu bài hát bằng cách chơi đố vui (như kiểu người ta tổ chức game show ca nhạc vậy). Thế là cháu hòa vào chơi, quên ngay bài hát vừa học từ bạn bè. Quả là thật khó khi tập cho con đi thẳng, hiểu đúng, nói hay, viết đẹp! Càng khó khăn hơn khi mình cũng tập hằng ngày để vừa điều chỉnh mình vừa chỉ dạy cho con!
2. Mẹ tôi gọi điện thoại dặn dò rằng: “Dạo này xã hội lộn xộn quá. Con và gia đình nhớ cẩn thận nghe chưa!”. Xã hội lộn xộn. Cái cụm từ làm cho bao người lo lắng. “Lộn xộn vậy thì biết thế nào mà cẩn thận hả mẹ?” - tôi hỏi đùa nhưng thấy ngổn ngang lắm lắm. \Một ngày mới bắt đầu, người ta gặp nhau không phải để thăm hỏi nhau nữa mà để truyền miệng: “Hôm qua báo chí đưa tin một học sinh bị bạn đâm chết ngay trong trường, trước sự chứng kiến của hàng chục học sinh khác”.
“Trên mạng, mấy đứa nhỏ đưa lên bao nhiêu là đoạn phim nữ sinh đánh nhau. Có cả hình ảnh cô giáo nhéo đùi học sinh. Rồi diễn đàn về tiểu thuyết sex của một nghệ sĩ..., đã xem chưa?”. “Này, cái kẹo mút sáng đèn của Trung Quốc có chất gây ung thư đó, đừng có mua cho mấy nhóc ăn nhé”. “Nóng hổi luôn nè, bác sĩ nhận hoa hồng đến mấy chục phần trăm từ các công ty dược. Có báo cáo tổng kết hẳn hòi. Bệnh nhân vừa cắn môi, cắn răng vừa chạy từng đồng để mua thuốc với giá cắt cổ. Lương y ở đâu ấy nhỉ?”...
Tất cả những thông tin thời sự nóng hổi đó được mẹ tôi gói gọn trong bốn tiếng xã-hội-lộn-xộn. Trong đó bao gồm cả hoang mang, lo lắng, sợ sệt, dè chừng, chông chênh. Chừng đó đủ để người ta chui vào vỏ ốc của mình. Lẳng lặng. Cố thủ. Vô cảm.
Không thể trách cá nhân nào cả. Có chăng sẽ trách sự phát triển không cân đối. Trách những thú tiêu khiển du nhập vào ồ ạt mà không ngành chức năng nào kịp nghĩ cách gạn lọc. Vì vậy khi sự vụ đã xảy ra ầm ĩ, đã lan truyền những ảnh hưởng tiêu cực đến từng ngõ ngách rồi thì mới đi sau giải quyết hậu quả. Nhiều khi đọc báo thấy các chỉ đạo “xử lý triệt để...” cũng thấy mừng vì các ban ngành kịp thời xuất hiện để trấn an lòng dân, nhưng cũng thấy lo vì nếu cứ chạy theo sau e rằng về lâu dài sẽ đuối.
3. Giữa xã hội lộn xộn này, dạy con sống đẹp không gì bằng cùng con đi ra phố, hòa vào những tấp nập bên ngoài. Cùng con tìm đến thiên nhiên để nghe lời chim muông, cây cỏ. Cùng con vận động sao cho đủ sức để đi đến hết cuộc hành trình dài.
Có một buổi chiều, mẹ con dắt nhau ra công viên tản bộ. Bé con loay hoay tìm thùng rác để bỏ hộp sữa vừa uống xong. Ông cụ ngồi bên xoa đầu bé, hỏi: “Con là Việt kiều à?”. Bé con lễ phép: “Thưa ông, con là người Việt Nam”. Ông cười: “Cảm ơn con! Ông cũng là người Việt Nam nhưng ông thua con, nhiều lúc ông còn vứt rác bừa bãi lắm”. Nghe hai ông cháu nói chuyện, tôi thầm cảm ơn ông đã học cùng mẹ con tôi những bài học nho nhỏ nhưng quý giá này.
ĐOAN CHI
